Zmiany w gospodarce odpadami komunalnymi coraz bliżej. Rząd szykuje dużą nowelizację ustawy
Rządowy projekt nowelizacji ustawy o utrzymaniu czystości i porządku w gminach ma zrewolucjonizować sposób, w jaki samorządy, mieszkańcy i firmy radzą sobie z odpadami komunalnymi. Projekt oznaczony numerem UD252 zakłada szereg zmian, które mają zwiększyć przejrzystość, skuteczność i sprawiedliwość w systemie gospodarowania odpadami. Projekt przygotowało Ministerstwo Klimatu i Środowiska, a jego przyjęcie przez Radę Ministrów planowane jest na IV kwartał 2025 roku.
– Zmiany to odpowiedź na liczne postulaty samorządów i mieszkańców, którzy od lat borykają się z problemami obecnego systemu – wskazuje Anita Sowińska, podsekretarz stanu w MKiŚ.
Co się zmieni?
Projekt ustawy przewiduje aż kilkanaście konkretnych modyfikacji. Najważniejsze z nich to:
Uelastycznienie opłat śmieciowych: będzie można różnicować stawki w zależności od masy i jakości segregacji śmieci. To ma motywować do dokładniejszego sortowania odpadów.
Nowe ulgi: pojawią się m.in. ulgi dla kompostujących w zabudowie wielolokalowej i właścicieli ogródków działkowych. Gminy będą mogły też stosować zniżki dla seniorów, osób niepełnosprawnych czy znajdujących się w trudnej sytuacji materialnej.
Kontrola i egzekucja: gminy zyskają nowe narzędzia do weryfikacji deklaracji śmieciowych, np. porównując je z danymi z wodociągów. Ułatwi to wykrywanie osób unikających opłat.
Doprecyzowanie zasad selektywnej zbiórki: gminy będą musiały jasno określić, co oznacza właściwa segregacja, a sankcje za jej brak będą bardziej elastyczne.
Nowe obowiązki dla instalacji komunalnych: firmy odbierające odpady będą musiały raportować dane o ilościach i źródłach śmieci, nawet tych zebranych przez nieprofesjonalne podmioty (np. elektroodpady).
Zmiany w PSZOK-ach: punkty selektywnej zbiórki będą mogły przyjmować także odpady inne niż komunalne, pojawi się obowiązek ich minimalnej liczby w gminie.
Dlaczego zmiany są potrzebne?
Polska nie osiąga wymaganych przez UE wskaźników recyklingu. W 2023 roku udało się przetworzyć zaledwie 32% odpadów komunalnych, podczas gdy unijne cele mówią o 60% w 2030 roku i 65% pięć lat później. Zmiany mają pomóc nie tylko zbliżyć się do tych celów, ale też uporządkować chaos legislacyjny i operacyjny w wielu gminach.
Dużym problemem są także nieuczciwe deklaracje śmieciowe oraz trudności w egzekwowaniu obowiązków od właścicieli nieruchomości – np. w przypadku zmiany właściciela. Nowa ustawa ma również rozwiązać ten problem, określając odpowiedzialność za złożenie nowej deklaracji.
Co dalej?
Projekt ustawy jest obecnie na etapie przygotowań do przedłożenia Radzie Ministrów. Zakłada się, że nowe przepisy wejdą w życie w 2026 roku, ale gminy będą mieć czas na dostosowanie lokalnych przepisów.
Projekt ustawy [przeczytaj]
📲 Znajdziesz nas także w Google News – kliknij i obserwuj Radio DTR, aby otrzymywać nasze najnowsze informacje prosto w aplikacji!
