Czy państwo naprawdę otworzy swoje wydatki „do końca”, czy to tylko kolejny etap przeciągania liny? Sejm przyjął nowelizację, która ma – przynajmniej w teorii – przewietrzyć finanse publiczne.
Dlaczego limit 500 zł wzbudza emocje?
Sejm uchwalił nowelizację nakładającą obowiązek publikowania w Centralnym Rejestrze Umów (CRU JSFP) wszystkich kontraktów zawieranych przez jednostki sektora finansów publicznych. Na razie mowa o umowach powyżej 500 zł – to efekt poprawki posłów Razem.
To mocna zmiana. Rząd chciał wprowadzić próg 10 tys. zł, ale parlamentarne tarcia zrobiły swoje – i tym razem wyszło to jawności na korzyść.
W głosowaniu:
244 posłów było za,
184 przeciw,
14 wstrzymało się.
Prace nie są jednak zakończone – Senat zapowiedział swoje poprawki.
Czy jawne będą wszystkie umowy?
Przedstawiciel Polski 2050 zapowiedział coś, co w światku administracyjnym może być małym trzęsieniem ziemi: koalicja rządowa chce w Senacie zgłosić poprawkę, aby publikować wszystkie umowy bez względu na kwotę.
„Chodzi o pełną transparentność w wydatkowaniu pieniędzy publicznych” – wskazuje rząd.
Jeśli Senat poprze ten pomysł, a Sejm go utrzyma, skończy się era finansowej „szarej strefy kwot niskich”.
Samorządy i instytucje centralne nie będą mogły już ukrywać wydatków na drobne zlecenia, zakupy usług czy małe faktury.
Kiedy zacznie to działać?
Sejm przesunął wejście przepisów z 1 stycznia 2027 r. na 1 lipca 2026 r. – rok wcześniej, niż pierwotnie planowano.
To oznacza, że do wdrożenia CRU JSFP pozostało… niewiele czasu. A system, jak wiemy z doświadczeń samorządów, nie jest tylko „pstryczkiem” włączającym jawność, lecz wymaga realnych procedur, ludzi i dyscypliny.
Po co to wszystko? Jawność to nie fanaberia
Rząd podkreśla, że celem jest:
zwiększenie kontroli społecznej nad finansami,
wyrównanie standardów przejrzystości,
ograniczenie nadużyć,
uproszczenie dostępu do informacji publicznej.
Dla obywateli to dobra wiadomość. Dla samorządów – perspektywa dodatkowej pracy.
Dla lokalnych watchdogów – paliwo rakietowe.
Jawność zawsze zmienia układ sił. A kiedy w grę wchodzą nawet najmniejsze rachunki, nagle widać, kto jak wydaje pieniądze – i z kim.
Co dalej?
Ustawa trafi teraz do Senatu, gdzie może przybrać jeszcze bardziej „transparentną” postać. Jeśli zapowiedź koalicji stanie się faktem, od 2026 roku administracja publiczna nie będzie mogła ukryć nawet rachunku za 299 zł.
W Polsce – w której jawność często jest traktowana jak uciążliwa ciekawość – to zmiana kulturowa.
Mała, ale fundamentalna.
📲 Znajdziesz nas także w Google News – kliknij i obserwuj Radio DTR, aby otrzymywać nasze najnowsze informacje prosto w aplikacji!