🔹 Zmiany w ustawie o systemie ubezpieczeń społecznych – nowe zasady dla ZUS i płatników
W Dzienniku Ustaw ukazały się dwie nowelizacje ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych. Obie podpisane przez prezydenta Karola Nawrockiego – i choć pozornie techniczne, wprowadzają istotne zmiany dla płatników składek i instytucji finansowych.
Co znika, a co się pojawia?
Pierwsza z ustaw (Dz.U. 2025 poz. 1409) usuwa ustęp 8 z art. 36 ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych. Ten przepis dotyczył obowiązku zgłaszania przez płatnika składek określonych danych o ubezpieczonych. Uchylenie oznacza uproszczenie procedur, ale też przeniesienie części odpowiedzialności informacyjnej na Zakład Ubezpieczeń Społecznych.
Ustawa wchodzi w życie 14 dni po ogłoszeniu.
Druga nowelizacja (Dz.U. 2025 poz. 1413) ma znacznie szerszy zakres. Wprowadza możliwość udostępniania danych z ZUS bankom, instytucjom finansowym i przedsiębiorcom – oczywiście za zgodą płatnika składek.
Nowe przepisy dodają do art. 50 ustawy ustępy 28–31, które pozwalają bankom i firmom pożyczkowym uzyskać elektronicznie informacje o rozliczeniach składek, numerach NIP/REGON, stanie zaległości i okresach rozliczeniowych.
„Zakład, na wniosek złożony w postaci elektronicznej, udostępnia bezpłatnie dane zgromadzone na koncie płatnika składek (…) w zakresie niezbędnym do zrealizowania wniosku o kredyt lub pożyczkę” – czytamy w ustawie.
Dane wrażliwe pod ochroną, ale dostępne
Udostępnienie danych będzie możliwe tylko po uzyskaniu jednorazowej zgody płatnika. Zgoda ma być przekazywana wraz z wnioskiem o kredyt lub usługę finansową i zawierać dokładne dane osoby lub podmiotu, który ją otrzymuje.
Przepisy określają także, że dostęp do informacji będzie odbywał się wyłącznie w formie elektronicznej, z zachowaniem przepisów o ochronie danych osobowych (RODO).
Kiedy zmiany wejdą w życie?
Nowe zasady dotyczące udostępniania danych wejdą w życie pierwszego dnia miesiąca po upływie 12 miesięcy od dnia ogłoszenia – czyli w praktyce od listopada 2026 roku.
Komentarz redakcyjny
Choć zmiany wydają się administracyjne, w rzeczywistości otwierają ZUS na współpracę z sektorem finansowym w niespotykanym dotąd zakresie. Ułatwią dostęp do informacji o płatnikach, co może przyspieszyć decyzje kredytowe dla firm, ale też rodzi pytania o bezpieczeństwo danych i ewentualne nadużycia.
Czytaj dalej
Ten temat ma ciąg dalszy
Wybraliśmy teksty, które naturalnie prowadzą czytelnika dalej.
