550 hektarów w opisie parku, 110 hektarów w wyliczeniach i 100 hektarów na mapie podstrefy. Każda z tych liczb oznacza coś innego. Żadna nie podaje powierzchni zakładu zagospodarowania odpadów. W drugim odcinku cyklu Radia DTR sprawdzamy, co przewiduje koncepcja, a które informacje mieszkańcy powinni dostać przed oceną inwestycji.
Park, podstrefa i zakład. Co oznaczają trzy liczby?
550 hektarów to powierzchnia całego Prusickiego Parku Przemysłowego przyjęta w analizowanym wariancie. Park jest szerszą koncepcją przygotowania terenów pod działalność gospodarczą. Na tym poziomie rozmawiamy o gruntach dla przedsiębiorstw, drogach i uzbrojeniu terenu.
110 hektarów to powierzchnia wykorzystana w przykładowym rachunku ekonomicznym. Autorzy przyjęli, że policzą 20 procent z 550 hektarów. Następnie podzielili te 110 hektarów na 44 hektary przyjęte pod hale i 66 hektarów pozostałego terenu. Wykres może wprowadzać w błąd, bo w środku pokazuje 550 hektarów, choć jego części obrazują podział 110 hektarów. Z kalkulacji nie wynika też, że 110 hektarów ma zostać zagospodarowanych w pierwszym etapie.
100 hektarów to powierzchnia podstrefy Krościna Wielka wskazana na mapach koncepcyjnych. Ta liczba opisuje teren podstrefy i nie pozwala ustalić, jaką jego część zajęłyby hale, place i zaplecze konkretnego zakładu.
Mieszkańcom potrzebna jest mapa, na której da się wskazać granice podstrefy, działki przewidziane pod zakład oraz miejsca planowanego rozładunku i magazynowania. Dopiero wtedy można sprawdzić, w jakiej odległości poszczególne części inwestycji znalazłyby się od domów.
Co miałoby się dziać z odpadami?
W materiałach koncepcyjnych pojawiają się sortowanie odpadów, kompostowanie bioodpadów, obsługa odpadów wielkogabarytowych i budowlanych oraz punkt selektywnej zbiórki odpadów komunalnych, znany jako PSZOK. Każdy z tych elementów pełni inną funkcję. Sortowanie służy rozdzielaniu odpadów według rodzaju. Kompostowanie to biologiczne przetwarzanie odpadów organicznych. PSZOK jest miejscem, do którego mieszkańcy mogą oddawać określone rodzaje odpadów. W przypadku gabarytów i odpadów budowlanych materiał sygnalizuje ich obsługę, ale nie pozwala ustalić pełnego zakresu prac wykonywanych na miejscu.
Samo określenie „zakład zagospodarowania odpadów” pozostawia więc otwarte pytanie, co wjedzie na teren zakładu, co zostanie tam przetworzone, a co trzeba będzie wywieźć dalej. Od tych odpowiedzi zależą między innymi liczba ciężarówek, ilość odpadów przebywających jednocześnie na terenie zakładu oraz zabezpieczenia potrzebne podczas rozładunku.
„Ładna nazwa, a w środku wysypisko?”
W Krościnie Wielkiej działało w przeszłości składowisko odpadów. Według raportu gminy jego rekultywację zakończono w 2019 roku, a w 2024 roku teren nadal objęty był monitoringiem po zakończeniu eksploatacji. Skojarzenie mieszkańców ze składowiskiem ma więc konkretne lokalne tło.
W dostępnych materiałach dotyczących nowego przedsięwzięcia nie potwierdzono budowy nowego składowiska, wznowienia pracy dawnego ani uruchomienia spalarni. Opis koncepcji wskazuje na zbieranie i przetwarzanie odpadów. Szczegółowy zakres działalności trzeba jednak sprawdzić w dokumentacji przedsięwzięcia i w decyzjach dotyczących instalacji.
Z punktu widzenia sąsiadów pozostaje przy tym ważne pytanie o czasowe magazynowanie. Nawet jeśli odpady mają zostać posortowane, przetworzone lub wywiezione, trzeba ustalić, gdzie i jak długo będą czekały. Czy bioodpady trafią od razu do zamkniętej hali? Jaka ich ilość będzie mogła przebywać na terenie zakładu jednocześnie? Gdzie znajdą się pozostałości po sortowaniu i dokąd pojadą? Co stanie się z dostawami w razie awarii? Na te pytania powinna odpowiadać dokumentacja, którą da się porównać z późniejszym działaniem zakładu.
„Dziś mały zakład, jutro ogromny kompleks?”
W materiale pojawia się opis pięciu instalacji, każdej z podaną przepustowością 50 tys. ton rocznie. Osobno wskazano 10–15 tys. ton rocznie dla kompostowni. Brakuje wspólnego zestawienia, które wyjaśniałoby, jak te dane się ze sobą łączą. Jeśli część odpadów przechodziłaby przez więcej niż jedną linię, dodanie ich przepustowości liczyłoby te same odpady więcej niż raz. Dlatego prosty rachunek „pięć razy 50 tysięcy” nie pozwala ustalić, ile ton przyjedzie do Krościny Wielkiej.
Żeby ocenić skalę, trzeba podać osobno łączną masę odpadów przyjmowanych z zewnątrz, przepustowość każdej instalacji oraz ilość pozostałości wywożonych z zakładu. Równie istotne jest pochodzenie dostaw. Czy głównym odbiorcą usług miałaby być gmina Prusice, czy zakład miałby obsługiwać także inne samorządy i firmy? Dostępne materiały nie pozwalają określić tych proporcji.
Nie udało się też potwierdzić, co miałoby ruszyć jako pierwsze, co mogłoby powstać później i jaka byłaby docelowa skala przedsięwzięcia. Na pytanie o rozbudowę najlepiej odpowie zestawienie pokazujące, jakie działki, procesy i limity obejmowałby pierwszy etap, które elementy przewidziano na później i jakie ustalenia byłyby potrzebne przy zmianie zakresu. Taki dokument pozwoli mieszkańcom ocenić zarówno warunki otwarcia zakładu, jak i to, co może się zmienić po kilku latach.
Koncepcja daje Prusicom możliwość zaplanowania terenów dla firm i sprawdzenia, czy lokalna instalacja może poprawić obsługę odpadów. Do oceny obu zamierzeń potrzebne są trzy konkretne rzeczy: mapa z granicami zakładu, wykaz procesów i ilości odpadów oraz harmonogram pokazujący pierwszy i docelowy etap. Wtedy rozmowę o tym, czy inwestycja ma sens, będzie można oprzeć na tym, co rzeczywiście miałoby powstać obok wsi.







