Są takie momenty, kiedy człowiek czyta urzędowe pismo i nagle wszystko staje się jasne.
Nie trzeba już domysłów. Nie trzeba interpretacji. Wystarczy jedno zdanie.
„Gazeta nie powinna być areną debaty politycznej”.
Kropka.
I w tym jednym zdaniu kończy się cała opowieść o „lokalnym dziennikarstwie” w wydaniu gminnym.
Bo jeśli medium publiczne z góry wyklucza debatę, to nie jest prasą.
Jest biuletynem.
A biuletyn to nie dziennikarstwo. To komunikat służbowy.
Kiedy gazeta przestaje być gazetą
Spójrzmy na fakty.
Dwutygodnik Panorama Trzebnicka:
finansowany z pieniędzy publicznych,
wydawany przez Gminne Centrum Kultury i Sztuki w Trzebnicy,
tworzony przez ludzi zatrudnionych w strukturach gminnych,
utrzymywany z budżetu mieszkańców i reklam.
Czyli formalnie: medium publiczne.
A teraz treść pisma do radnego:
nie będzie forum debaty,
nie będzie publikować wypowiedzi spoza „grona redakcji”,
nie zamierza udostępniać łamów osobom z zewnątrz.
Czyli w praktyce:
👉 urząd mówi
👉 mieszkańcy słuchają
To nie jest redakcja.
To jest megafon.
Humor radia DTR
Zawód: dziennikarz. Nie: pracownik urzędu
Tu trzeba powiedzieć coś brutalnie prosto.
Dziennikarz to nie jest etat w jednostce budżetowej.
Dziennikarz:
może krytykować władzę,
może patrzeć jej na ręce,
może zadawać niewygodne pytania,
może opublikować stanowisko opozycji,
nie musi pytać przełożonego, czy tekst „nie zaszkodzi wizerunkowi gminy”.
Bo nie ma przełożonego w urzędzie.
Ma tylko czytelników i prawo prasowe.
A pracownik jednostki gminnej?
Ma dyrektora.
Ma budżet z urzędu.
Ma zależność służbową.
Ma granice, których przekroczyć nie wolno.
I choćby nie wiem jak ładnie to nazwać — to nie jest niezależność.
To jest podległość.
Największa hipokryzja? Udawanie prasy
Bo gdyby to był:
„Biuletyn Informacyjny Gminy Trzebnica” – nikt by się nie czepiał.
Serio.
Urzędowe komunikaty?
Relacje z sesji?
Sprawozdania burmistrza?
Proszę bardzo.
Tylko nazwijmy rzeczy po imieniu.
Problem zaczyna się wtedy, gdy coś udaje gazetę.
Ma:
winietę,
redaktora naczelnego,
artykuły,
zdjęcia,
styl prasowy,
ale nie ma:
pluralizmu,
sporów,
polemik,
głosu mieszkańców,
kontroli władzy.
To jest jak policjant przebrany za sędziego.
Niby toga ta sama, ale rola zupełnie inna.
Dlaczego radni i mieszkańcy powinni mieć tam miejsce?
Bo to nie jest prywatna własność redaktora.
To jest medium finansowane z podatków.
A skoro płacą wszyscy — to głos powinni mieć wszyscy.
Radny reprezentuje mieszkańców.
Wybrali go w wyborach.
Odmowa publikacji jego stanowiska w gazecie gminnej to nie „polityka redakcyjna”.
To ograniczanie debaty publicznej.
Czyli coś dokładnie odwrotnego niż sens lokalnych mediów.
A jak to wygląda w mediach prywatnych?
I tu dochodzimy do sedna.
Weźmy przykład niezależnej redakcji — choćby Radio DTR.
Różnice są fundamentalne:
brak pieniędzy z gminy,
brak etatów urzędowych,
brak zależności służbowej,
brak politycznego nadzoru,
pełna odpowiedzialność finansowa za własne decyzje.
Czy Radio DTR musi publikować każdego radnego?
Nie.
Bo to prywatne medium.
Decyzję podejmuje redakcja.
I to jest normalne.
Bo prywatne media mają prawo wyboru.
Publiczne — mają obowiązek równości.
Jedno pytanie, którego nikt nie chce zadać
Czy mieszkańcy naprawdę chcą płacić za gazetę,
która mówi tylko to, co urząd chce powiedzieć?
Bo jeśli tak — nazwijmy to uczciwie:
„Biuletyn Promocyjny Urzędu”.
Bez słowa „redakcja”.
Bez słowa „dziennikarstwo”.
Bez udawania.
Ale jeśli ktoś używa słowa „gazeta”, „redaktor”, „prasa” — to musi przyjąć zasady gry.
A zasady są proste:
albo niezależność,
albo propaganda.
Środka nie ma.
Bez ściemniania. Po ludzku.
Dziennikarz patrzy władzy na ręce.
Urzędnik patrzy władzy w oczy.
Dziennikarz pyta „dlaczego?”.
Urzędnik mówi „tak jest”.
Dziennikarz reprezentuje czytelnika.
Urzędnik reprezentuje pracodawcę.
I dopóki ktoś na etacie gminy będzie nazywany „redaktorem”, dopóty będziemy mieć do czynienia z teatrem.
A mieszkańcy zasługują na prawdę, nie scenografię.
Bo demokracja zaczyna się od informacji.
A propaganda zaczyna się od ciszy.
I właśnie ta cisza w „gazecie” mówi dziś najwięcej.
Artykuł powstał na podstawie materiałów zaczerpnietych z konta radnego Marcina Raczyńskiego z Facebooka
Więcej z Trzebnica
Rosnące dochody, rada nadzorcza i „sporny” dług. Finanse starosty trzebnickiej pod lupą
Wojewoda jednak wszczął procedurę. Rada Powiatu ma zbadać mandat radnej
Radna, umowa i 220 godzin. Dokumenty PCPR otwierają sprawę na nowo
Powiat przegrał z Korytkowskim w NSA. Uchwała o odwołaniu dyrektora PCPR jest nieważna
Czytaj dalej
Ten temat ma ciąg dalszy
Wybraliśmy teksty, które naturalnie prowadzą czytelnika dalej.
