Radna, PCPR i umowa. Pytania o mandat

Oceń materiał

Radio DTR czyta:

—

Gotowy do czytania

W odpowiedzi na wniosek o informację publiczną Powiatowe Centrum Pomocy Rodzinie w Trzebnicy potwierdziło kilka faktów, które powinny zainteresować nie tylko mieszkańców, ale również Radę Powiatu, Zarząd Powiatu i organ nadzoru.

Chodzi o obecność radnej Marzanny Jurzysty-Ziętek w PCPR. Według portalu eSesja jest ona radną Rady Powiatu Trzebnickiego w kadencji 2024–2029. PCPR jest natomiast jednostką funkcjonującą w strukturze Powiatu Trzebnickiego, wskazaną w BIP powiatu.

I teraz najważniejsze: PCPR wprost napisało, że radna wykonuje czynności na rzecz jednostki na podstawie umowy cywilnoprawnej. Wskazano również, że są to zadania z zakresu świadczenia usług psychologicznych. Jednostka potwierdziła też, że radna posiada dostęp do danych osobowych klientów PCPR oraz że wydano jej upoważnienie do przetwarzania tych danych.

To nie jest więc sytuacja „przyszła, porozmawiała, wyszła”. Dokumenty pokazują formalną współpracę, dostęp do danych i upoważnienie powiązane z wykonywaniem zadań. ilustracja do artykułu umowa czy mandat

Problem nie dotyczy kwalifikacji psychologa

Trzeba to jasno oddzielić. Sprawa nie dotyczy tego, czy radna ma kompetencje zawodowe, by udzielać wsparcia psychologicznego. Nie o to chodzi.

Pytanie brzmi inaczej: czy radna powiatu może wykonywać odpłatne zadania na rzecz jednostki organizacyjnej tego samego powiatu na podstawie umowy cywilnoprawnej?

Tu wchodzimy w twarde przepisy. Art. 23 ust. 5 ustawy o samorządzie powiatowym stanowi, że zarząd powiatu lub starosta nie może powierzyć radnemu tego powiatu wykonywania pracy na podstawie umowy cywilnoprawnej.

To zdanie jest krótkie, ale ciężkie. Jak kamień w urzędowej teczce.

Umowa cywilnoprawna nie jest neutralna

PCPR samo wskazało formę współpracy: umowa cywilnoprawna. A właśnie ta forma znajduje się w centrum ustawowego zakazu. W doktrynie wskazuje się, że zakaz obejmuje wszelkie umowy prawa cywilnego, na podstawie których może być świadczona praca, w tym zlecenia, dzieła, umowy agencyjne i umowy nienazwane.

Oznacza to, że nie wystarczy powiedzieć: „to nie etat”. W tej sprawie problemem może być właśnie to, że nie jest to etat, lecz umowa cywilnoprawna.

Dla porównania warto przywołać wyrok WSA we Wrocławiu z 10 grudnia 2024 r., sygn. IV SA/Wr 472/24. Sprawa dotyczyła radnego, który wykonywał na podstawie umowy zlecenia konsultacje i porady związane z uzależnieniami oraz przeciwdziałaniem przemocy. Sąd uznał, że była to praca na podstawie umowy cywilnoprawnej i oddalił skargę radnego na uchwałę o wygaśnięciu mandatu.

Podobieństwo jest istotne: tam były konsultacje i porady, tutaj PCPR wskazuje usługi psychologiczne. Oczywiście każda sprawa wymaga indywidualnej oceny, ale trudno udawać, że ten trop prawny nie istnieje.

Co musi zostać wyjaśnione?

Na dziś dokumenty pozwalają postawić mocne pytanie, ale nie powinny być używane jako sądowy wyrok. Kluczowe jest ustalenie:

kto podpisał umowę z radną, czy była to dyrektor PCPR, starosta, zarząd powiatu albo osoba działająca z ich upoważnienia;

jaki był dokładny przedmiot umowy;

czy usługi były wykonywane osobiście;

Reklama

ReklamaType your text here

Reklama

czy wypłacono wynagrodzenie, w jakiej wysokości i z jakiego paragrafu budżetowego;

czy radna korzystała z pomieszczeń PCPR, dokumentacji, sprzętu, systemów informatycznych albo innych zasobów powiatu;

czy działała jako osoba fizyczna, przedsiębiorca, przedstawiciel organizacji, czy w jeszcze innej formule.

Jeżeli radna wykonywała usługi jako przedsiębiorca, pojawia się kolejny możliwy problem: art. 25b ustawy o samorządzie powiatowym zakazuje radnym prowadzenia działalności gospodarczej z wykorzystaniem mienia powiatu, w którym uzyskali mandat.

RODO: upoważnienie jest, szkolenia nie było

Drugi wątek dotyczy ochrony danych osobowych. PCPR potwierdziło, że radna ma dostęp do danych osobowych klientów jednostki i otrzymała upoważnienie do ich przetwarzania. Jednocześnie ta sama odpowiedź zawiera informację, że nie uczestniczyła w szkoleniu z zakresu ochrony danych osobowych oraz bezpieczeństwa informacji.

Załączone upoważnienie wskazuje, że zostało wydane od 4 maja 2026 r., na okres trwania umowy, dla osoby wykonującej zadania jako psycholog. Dokument zawiera też oświadczenie o znajomości dokumentacji ochrony danych i zobowiązanie do zachowania tajemnicy.

Formalnie więc kartka jest. Podpis jest. Pieczątka jest. Pytanie brzmi: czy system rzeczywiście działa, czy tylko ładnie wygląda po zszyciu?

Przy danych klientów PCPR — często danych szczególnie wrażliwych, dotyczących sytuacji rodzinnej, zdrowotnej, kryzysowej lub opiekuńczej — standard bezpieczeństwa powinien być wyższy niż „podpisała, więc wie”.

Sygnaliści? Procedury brak

Jest jeszcze jeden ważny kontekst. PCPR przyznało, że nie posiada obowiązującej procedury zgłoszeń wewnętrznych wynikającej z przepisów o ochronie sygnalistów. Jednostka wskazała również, że procedura nie została wprowadzona, a pracownicy nie byli szkoleni w tym zakresie.

To ważne, bo jeśli w jednostce pojawiają się wątpliwości dotyczące dostępu do danych, umów, relacji z osobami publicznymi albo przepływu informacji, pracownicy powinni mieć bezpieczną i formalną ścieżkę zgłoszenia problemu. Tu PCPR samo przyznaje: takiej ścieżki nie ma.

To nie jest atak. To kontrola publiczna

W tej sprawie nie chodzi o personalną ocenę radnej. Chodzi o zasadę: radny powiatu kontroluje władzę powiatu, uczestniczy w pracach rady, komisji, głosowaniach i debacie publicznej. Jeżeli jednocześnie wykonuje odpłatne zadania na rzecz jednostki organizacyjnej tego samego powiatu, pojawia się pytanie o niezależność mandatu, przejrzystość finansowania i zgodność z przepisami antykorupcyjnymi.

Dlatego sprawa wymaga jasnej odpowiedzi ze strony Starostwa Powiatowego w Trzebnicy, Zarządu Powiatu oraz samego PCPR.

Najważniejsze pytanie brzmi dziś prosto:

czy zawarcie z radną powiatu umowy cywilnoprawnej na świadczenie usług psychologicznych w PCPR było zgodne z art. 23 ust. 5 ustawy o samorządzie powiatowym?

Dopóki nie zobaczymy umowy, podstawy jej zawarcia, podpisów, kwot i trybu wyboru wykonawcy, sprawa pozostaje otwarta. Ale jedno już wiemy: to nie jest plotka ani domysł. To wynika z dokumentów przekazanych przez samą jednostkę.

Czytaj dalej