Czy przewodniczący rady w Trzebnicy blokuje sesję radnych? Spór o prawo i procedury

W Trzebnicy wybuchł spór o coś, co w demokracji lokalnej powinno być oczywiste: prawo radnych do zwołania sesji nadzwyczajnej.

Radni złożyli wniosek o zwołanie takiej sesji 3 marca 2026 roku. Dokument wpłynął do Urzędu Miejskiego w Trzebnicy, co potwierdza pieczęć kancelaryjna. Wniosek był skierowany do przewodniczącego Rady Miejskiej Mateusza Stanisza.

Kilka dni później radni otrzymali odpowiedź: przewodniczący odmówił zwołania sesji.

Powód? Według niego wniosek „nie spełnia wymagań formalnych”, a przedstawiony porządek obrad jest „niezgodny ze statutem gminy”.

Problem w tym, że przepisy prawa samorządowego mówią coś zupełnie innego.

Co mówi ustawa o samorządzie gminnym

Zgodnie z art. 20 ust. 3 ustawy o samorządzie gminnym:

„Na wniosek wójta lub co najmniej jednej czwartej ustawowego składu rady przewodniczący rady obowiązany jest zwołać sesję na dzień przypadający w ciągu 7 dni od dnia złożenia wniosku.”

Rada Miejska w Trzebnicy liczy 21 radnych.

Oznacza to, że wniosek o sesję nadzwyczajną może złożyć co najmniej 6 radnych.

Jeśli taki wniosek spełnia wymogi formalne, przewodniczący nie ma swobody uznania – ma obowiązek zwołać sesję.

Czy przewodniczący może oceniać porządek obrad?

Tu zaczyna się najciekawsza część całej sprawy.

W przypadku sesji nadzwyczajnej porządek obrad ustalają wnioskodawcy, czyli radni składający wniosek.

Rola przewodniczącego jest przede wszystkim organizacyjna i techniczna – zwołanie sesji, zawiadomienie radnych, przygotowanie obsługi obrad.

Nie jest jego kompetencją ocenianie politycznej czy merytorycznej zasadności porządku obrad.

Tymczasem w piśmie skierowanym do radnych przewodniczący stwierdził, że:

„przedstawiony przez Państwa porządek obrad jest niezgodny z postanowieniami statutu gminy”.

I właśnie na tej podstawie odmówił zwołania sesji.

Statut nie może być ponad ustawą

Statut gminy jest aktem prawa miejscowego. Nie może jednak ograniczać uprawnień wynikających z ustaw.

Jeżeli ustawa daje radnym prawo do zwołania sesji nadzwyczajnej, statut nie może tego prawa ograniczyć.

W praktyce oznacza to, że przewodniczący nie powinien blokować wniosku radnych, powołując się na interpretację statutu.

O czym radni chcieli rozmawiać

Z dokumentu wynika, że radni chcieli w trybie pilnym zająć się sprawą budynku przy ul. Stawowej 1 w Trzebnicy.

W porządku obrad znalazły się m.in.:

• informacja burmistrza o zagrożeniu biologicznym i stanie technicznym obiektu,

• powołanie komisji doraźnej do zbadania okoliczności zakupu budynku i wydatkowania środków,

• ustalenie odpowiedzialności za jego stan techniczny.

Krótko mówiąc – sprawa dotyczy potencjalnych problemów finansowych i technicznych związanych z majątkiem gminy.

To właśnie takie tematy najczęściej trafiają na sesje nadzwyczajne.

Pytania, które pozostają bez odpowiedzi

Sprawa rodzi kilka istotnych pytań:

• Ilu radnych podpisało wniosek o zwołanie sesji?

• Czy liczba podpisów przekracza ustawowe minimum sześciu radnych?

• Na jakiej podstawie prawnej przewodniczący uznał porządek obrad za sprzeczny ze statutem?

• Dlaczego zamiast zwołać sesję i pozwolić radzie zdecydować, zdecydował się ją zablokować?

Demokracja lokalna to nie prywatny folwark

Sesja nadzwyczajna jest jednym z podstawowych narzędzi kontroli władzy w samorządzie.

Jeżeli radni nie mogą jej zwołać, pojawia się pytanie o rzeczywisty stan lokalnej demokracji.

Bo rada gminy – przynajmniej w teorii – jest najwyższym organem władzy w gminie.

Nie przewodniczący.

Sprawa zapewne będzie miała ciąg dalszy.
Jeśli radni rzeczywiście spełnili ustawowe wymogi, odmowa zwołania sesji może stać się przedmiotem sporu prawnego.

A wtedy odpowiedzi będzie musiał udzielić już nie przewodniczący rady, lecz organy nadzoru nad samorządem.

Więcej z Trzebnica

Muzeum znika. Zostają pytania o pieniądze

Raport chwali oddział. Sesja liczy straty

Polityka znalazła oddział. A gdzie był właściciel?

Powiat sukcesu. A gdzie są dokumenty?